Tóm tắt

Cột sống thắt lưng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng đỡ trọng lượng cơ thể và đảm bảo sự linh hoạt khi vận động. Tuy nhiên, cột sống thắt lưng cũng là bộ phận chịu nhiều áp lực, dẫn đến nguy cơ cao về chấn thương và các bệnh lý như thoái hóa hay viêm cột sống. Thực tế, các tổn thương tại vùng cột sống thắt lưng là nguyên nhân hàng đầu gây đau lưng ở người trưởng thành. Do tính chất bệnh lý phức tạp, việc đánh giá toàn diện và chính xác các tổn thương là yêu cầu cấp thiết. Trong đó, chụp cộng hưởng từ (CHT, MRI) được xem là phương pháp chẩn đoán hình ảnh tối ưu, cho phép đánh giá chi tiết và hiệu quả các bệnh lý cột sống thắt lưng. Trong kỹ thuật chụp CHT cột sống thắt lưng, hai chuỗi xung T2w sagittal và STIR sagittal là hai chuỗi xung thường quy được sử dụng để phát hiện và đánh giá bệnh lý cột sống thắt lưng. Trong đó, chuỗi xung T2w sagittal giúp đánh giá cấu trúc giải phẫu và phát hiện thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng; chuỗi xung STIR sagittal là chuỗi xung ức chế mỡ, cực kì nhạy trong việc phát hiện các tổn thương có phù nề hoặc viêm như phù tuỷ xương, gãy thân đốt sống, viêm nhiễm, u…

Trong những năm gần đây, kỹ thuật ức chế mỡ DIXON đang được nghiên cứu và sử dụng với các ưu thế là khả năng xoá mỡ đặc hiệu với tỷ lệ tín hiệu trên nhiễu (SNR) cao. Một chuỗi xung T2 DIXON bao gồm 4 series hình lần lượt là in-phase, opposed-phase, only-fat và only-water. Trong đó, hình in-phase cho tương phản hình ảnh tương tự như chuỗi xung T2w; đồng thời hình only-water cho hình ảnh xoá mỡ tương tự như chuỗi xung STIR.

Hiện nay, Khoa Chẩn đoán hình ảnh, Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Huế đang sử dụng hai chuỗi xung T2w sagittal và STIR sagittal trong chụp CHT cột sống thắt lưng. Tuy nhiên, thực tế chất lượng hình ảnh của hai chuỗi xung này đang hao hụt dần theo thời gian vì vấn đề giảm sút lượng Helium trong máy CHT. Ngoài ra, tổng thời gian chụp hai chuỗi xung T2w sagittal và STIR sagittal là 04 phút 01 giây; trong khi thời gian chụp xung T2 DIXON sagittal là 01 phút 48 giây. Do đó vấn đề thời gian chụp cũng cần được cân nhắc trong bối cảnh lượng bệnh nhân chụp CHT ngày càng đông. Trong nghiên cứu này, chúng tôi tiến hành chụp xung T2 DIXON sagittal cho bệnh nhân chụp CHT cột sống thắt lưng với 02 mục tiêu:

- So sánh chất lượng hình ảnh của chuỗi xung T2 DIXON sagittal với chuỗi xung T2w sagittal và STIR sagittal thường quy.

- Đánh giá khả năng sử dụng chuỗi xung T2 DIXON sagittal thay thế cho hai chuỗi xung T2w sagittal và STIR sagittal trong chụp cộng hưởng từ cột sống thắt lưng thường quy.