Tóm tắt

Lao phổi là một trong những bệnh lý nhiễm trùng nguy hiểm và phổ biến trên toàn cầu, đặc biệt tại các quốc gia đang phát triển như Việt Nam. Các phương pháp chẩn đoán truyền thống, chẳng hạn như soi kính hiển vi AFB, thường có độ nhạy thấp. Vì vậy, nhu cầu về một phương pháp chẩn đoán nhanh chóng và nhạy cảm hơn, như Xpert MTB/RIF, là hết sức cấp thiết. Xét nghiệm Xpert MTB/RIF không chỉ giúp phát hiện vi khuẩn lao một cách nhanh chóng, mà còn xác định được tình trạng kháng Rifampicin, từ đó hỗ trợ việc điều trị hiệu quả hơn.

Ở người cao tuổi, có nhiều yếu tố góp phần khiến bệnh lao trở thành một vấn đề đáng quan ngại như giảm khả năng miễn dịch, có nhiều bệnh mãn tính đi kèm và dễ gặp tác dụng phụ liên quan đến điều trị làm cho hiệu quả điều trị thấp và tỷ lệ tử vong cao. Ngoài ra, các triệu chứng của bệnh lao thường không đặc hiệu và ít rõ rệt ở người cao tuổi. Bệnh nhân lao phổi cao tuổi có tỷ lệ cấy đàm dương tính thấp, khiến việc chẩn đoán trở nên khó khăn và có nhiều khả năng bị chẩn đoán muộn. Với sự gia tăng của dân số già, bệnh lao phổi vẫn là một trong những vấn đề đáng lo ngại, cần được quan tâm. Vì vậy, rất cần thiết có thêm nhiều nghiên cứu ở nhóm đối tượng này để chẩn đoán bệnh sớm. Chúng tôi thực hiện

“Nghiên cứu tỷ lệ phát hiện lao phổi trên đối tượng nghi lao phổi người cao tuổi bằng xét nghiệm Xpert MTB/RIF” nhằm xác định vai trò của Xpert trong việc chẩn đoán các trường hợp khó/ít vi khuẩn thường gặp ở người cao tuổi.

Mục tiêu 1. Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng ở bệnh nhân lao phổi người cao tuổi.

Mục tiêu 2. Xác định tỷ lệ lao phổi và một số yếu tố liên quan trên đối tượng nghi lao người cao tuổi bằng xét nghiệm Xpert MTB/RIF.

Đối tượng nghiên cứu

Tất cả những bệnh nhân đến khám và điều trị tại Khoa bệnh phổi, Bệnh viện Trung ương Huế có triệu chứng lâm sàng hoặc có Xquang phổi bất thường nghi lao.

Tiêu chuẩn chọn mẫu: Đối tượng nghi ngờ lao phổi từ 60 tuổi trở lên đồng ý tham gia nghiên cứu thỏa ít nhất một trong hai điều kiện sau:

- Triệu chứng lâm sàng: Ho kéo dài trên 02 tuần (ho khan, ho đờm, ho ra máu); gầy sút, kém ăn, mệt mỏi; sốt nhẹ về chiều; ra mồ hôi trộm ban đêm, đau ngực, đôi khi khó thở, ...

- Xquang phổi bất thường: Tổn thương dạng hang, dạng nốt, dạng thâm nhiễm, có thể 1 bên hoặc 2 bên, tràn dịch màng phổi, ...

Tiêu chuẩn loại trừ

- Bệnh nhân không được chụp phim X-Quang ngực.

- Bệnh nhân không lấy được đàm.

- Bệnh nhân lao mắc các bệnh tâm thần, chậm phát triển trí não, bệnh nhân câm điếc, rối loạn ngôn ngữ không thể tự giao tiếp.