Tóm tắt

Nhiễm khuẩn huyết là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong tại các đơn vị hồi sức tích cực trên toàn thế giới. Theo định nghĩa của Sepsis‑3, nhiễm khuẩn huyết là tình trạng rối loạn chức năng cơ quan đe dọa tính mạng do đáp ứng miễn dịch mất kiểm soát của cơ thể đối với nhiễm trùng. Tỷ lệ tử vong của bệnh nhân nhiễm khuẩn huyết vẫn còn cao, đặc biệt khi tiến triển thành sốc nhiễm khuẩn.

Việc phát hiện sớm và đánh giá mức độ nặng của nhiễm khuẩn huyết có vai trò quan trọng trong quyết định điều trị và tiên lượng bệnh nhân. Hiện nay nhiều dấu ấn sinh học đã được sử dụng trong chẩn đoán và theo dõi nhiễm khuẩn huyết như C‑reactive protein và Procalcitonin. Tuy nhiên, các xét nghiệm này có chi phí tương đối cao và không phải lúc nào cũng sẵn có tại các bệnh viện tuyến tỉnh.

Trong khi đó, các chỉ số huyết học được tính toán từ tổng phân tích tế bào máu ngoại vi như tỷ số bạch cầu trung tính trên bạch cầu lympho (NLR: Neutrophil-Lymphocyte Ratio), tỷ số tiểu cầu trên bạch cầu lympho (PLR: Platelet-Lymphocyte Ratio), tỷ số bạch cầu lympho trên bạch cầu mono (LMR: Lymphocyte-Monocyte Ratio) đang được quan tâm như những dấu ấn viêm đơn giản, chi phí thấp và dễ áp dụng trong thực hành lâm sàng.

Bên cạnh đó, bạch cầu hạt chưa trưởng thành (IG: Immature Granulocytes) là một thông số mới được cung cấp tự động bởi các máy đếm tế bào tự động. Sự gia tăng bạch cầu hạt chưa trưởng thành phản ánh hiện tượng huy động sớm các tiền thân bạch cầu từ tủy xương vào máu ngoại vi trong đáp ứng viêm và nhiễm trùng nặng. Một số nghiên cứu gần đây cho thấy bạch cầu hạt chưa trưởng thành có thể có giá trị trong chẩn đoán và tiên lượng nhiễm khuẩn huyết.

Tuy nhiên, tại Việt Nam, đặc biệt ở các bệnh viện tuyến tỉnh như Bệnh viện Đa khoa Quảng Nam, các nghiên cứu đánh giá giá trị của bạch cầu hạt chưa trưởng thành  kết hợp với các chỉ số huyết học như tỷ số bạch cầu trung tính trên bạch cầu lympho, tỷ số tiểu cầu trên bạch cầu lympho, tỷ số bạch cầu lympho trên bạch cầu mono trong tiên lượng nhiễm khuẩn huyết chưa nhiều.

Xuất phát từ thực tế đó, chúng tôi thực hiện đề tài “Nghiên cứu bạch cầu hạt chưa trưởng thành và các tỷ số huyết học ở bệnh nhân nhiễm khuẩn huyết tại Bệnh viện Đa khoa Quảng Nam”  nhằm đánh giá giá trị của các chỉ số huyết học dễ thực hiện trong tiên lượng bệnh nhân nhiễm khuẩn huyết, góp phần cung cấp thêm công cụ hỗ trợ lâm sàng.